Een doorn in je oor
Ken je dat? Je luistert naar iemand en je voelt spontaan een rilling over je rug. Niet omdat de inhoud zo schokkend is, maar omdat de intonatie en klemtonen alle kanten opvliegen. Het klinkt niet alleen heel vreemd, maar het kan ook echt tot verwarring leiden.
Neem bijvoorbeeld deze zin. Iedere keer krijgt het een heel andere betekenis:
· “Ik WIL dat jij vanavond lekker voor mij kookt.” (Het is geen vraag maar een opdracht)
· “Ik wil dat JIJ vanavond lekker voor mij kookt.” (Jij, en niet iemand anders!)
· “Ik wil dat jij VANAVOND lekker voor mij kookt.” (Dus niet morgen!)
· “Ik wil dat jij vanavond LEKKER voor mij kookt.” (Normaal is het altijd zo smerig!)
· “Ik wil dat jij vanavond lekker voor MIJ kookt.” (En nee, niet voor de buren!)
· “Ik wil dat jij vanavond lekker voor mij KOOKT.” (Nee, niet dansen maar koken!)
Het maakt dus echt uit welk woord beklemtoond wordt.
Daarnaast zijn er ook mensen die áltijd de nadruk op het laatste woord leggen. Alsof dát het belangrijkste is. Denk aan:
· “Je moet je verantwoordelijkheid NEMEN.” Veel politici gebruiken deze manier van intonatie. Maar het is: Je moet je VERANTWOORDELIJKHEID nemen.” → Zo benadruk je dat het om het concept van verantwoordelijkheid gaat en niet om het nemen op zich.
En dan heb je nog dat specifieke toontje? Waarbij alles klinkt alsof iemand verontwaardigd is? Alsof ze niet kunnen geloven wat ze net zelf gezegd hebben? Zelfs als ze gewoon een boterham bestellen?
· “Ik wil graag een broodje kaas?! Met komkommer?! En een koffie?!” (ze zeggen nog nét niet ‘erg hè?’ er achter aan). Alsof de hele wereld tegen hen is en ze zich moeten verdedigen voor elke willekeurige keuze. Vermoeiend!
Of mensen die alle zinnen laten eindigen op een vragende toon? Alsof ze non-stop bevestiging nodig hebben? Terwijl ze gewoon een mededeling doen?
Is dit alles dan een probleem?
Er zijn natuurlijk grotere problemen in de wereld. Hoewel… Eén verkeerde klemtoon en je hele boodschap kan een andere betekenis krijgen: Wat de oorzaak van een conflict kan zijn.
Kijk uit voor besmetting!
Vervelend bij dit soort foutief taalgebruik is, dat het zich als een virus verspreidt. Mensen gaan elkaar imiteren zonder dat ze het doorhebben.
Wat kan je er aan doen?
1. Luister bewust naar hoe je zelf praat. Hoor je een vragende toon terwijl je geen vraag stelt? Stop daarmee. Echt. Nu meteen.
2. Let op de klemtonen. Test je zinnen eens hardop met de nadruk op verschillende woorden en ontdek hoe de betekenis verandert. Het is een eye-opener.
3. Luister naar professionals. Goed nieuws! Voiceovers en nieuwslezers zijn je beste voorbeeld. Leer van hun intonatie.



